fbpx
Thứ Năm, Tháng Mười Hai 3, 2020

Ăn bánh giày Nùng chợ phiên Bắc Hà

NGUYỄN VINH –

Những chiếc bánh tròn màu xanh, màu đen và màu trắng được đặt trên mâm nóng trông bắt mắt. Những người phụ nữ Nùng khéo tay gói chúng vào những mảnh lá dong rồi đặt vào tay bạn trong cái lạnh thở ra sương khói trong buổi chợ phiên sơn cước.

am-thuc-2Những mâm bánh giày Nùng ở chợ Bắc Hà. Ảnh: N.V.

Chiếc bánh mà tôi vừa kể ở trên có tên là bánh giày Nùng, một đặc sản của người Nùng bản địa. Bánh giày Nùng không làm say nắng thị giác ta ngay từ đầu, nhưng như cô gái Nùng mang nét duyên ngầm, khiến ta sinh sự tò mò chờ đón từng lời ăn, điệu nói đến nụ cười thầm quay mặt khúc khích.

Tất cả là một màn trình diễn, tưởng giản đơn nhưng xét về độ tinh tế phức tạp thì “không phải dạng vừa”, nói theo kiểu đương thời. Bà Hàn Phương, người ở bản Na Hối, năm nay 49 tuổi đã bỏ hơn nửa thời gian đó để sống với chiếc bánh nhỏ xinh này. Ngày mùa thì lam lũ bán lưng cho trời trên những thửa ruộng bậc thang, kỳ giáp hạt thì neo đời nơi một góc chợ phiên với mâm bánh nếp và nụ cười hiền từ chân chất. Mỗi ngày, gánh hàng của người đàn bà Nùng này bán hết 7 kg bánh, gọi là đủ sống để duy trì một cái nghề được truyền từ đời cha mẹ, và nhiều đời trước đó.

Bà Phương kể về nguyên liệu chiếc bánh giày truyền thống với một ngôn ngữ nghe như thi ca – thứ thi ca thong dong của một gã thi sĩ theo trường phái dã thú: “Có gì đâu, nếp, vừng đường. Nhân ngọt, bánh thơm trên mâm, là mùi núi rừng nương rẫy. Làm khéo, bánh đẹp, vì có cái tình cảm con người ta”.

Cho vào miệng, vị ngọt ấm của chiếc bánh đẩy lùi cái lạnh xuýt xoa da diết của buổi sáng chợ phiên. Vị thơm của vừng tỏa ra theo phương ngang, đả thông thính giác như một cuộc mở ngỏ đón lấy cái lao xao bụi đời của chợ phiên mạn ngược. Rồi hương vị nếp dẻo đẫm dầu mè sẽ dừng lại một nhịp ở cổ, nhắc ta về cái phóng khoáng của ngọn gió thổi qua những nương nếp bậc thang mùa thu. Bánh giày Nùng, trông “phẳng” thế, mà vẽ ra trước mắt ta cái địa hình tưởng tượng về quê xứ mà nó được sinh thành.

Và nữa, một chút vị muối, rất nhẹ, đủ để ta cảm nhận vị mặn dễ chịu, gợi chút nhớ nhung ngọt mặn hòa quyện trong món xôi đậu miền đồng bằng.

Vậy thì làm sao mà không thấy chất ngất khuyến dụ khi ta mở miếng lá dong chầm chậm và lướt nhìn trên màu da bánh mịn màng trước khi đặt lên môi miệng, nhâm nhi. Đen, xanh hay trắng tinh là tùy “thị vị” của từng người mà chọn. Mùi thơm của nước lá khúc xay nhuyễn trên da bánh đồng lõa với mùi nếp nương non làm nên sự ngoài lạnh trong ấm của miếng quà vặt chợ phiên.

Chẳng ai nói với tôi về triết lý nào quanh chiếc bánh quà chợ vùng cao này. Có vẻ như, triết lý hay cái sự “feeling” – cảm giác – nằm nơi mỗi người.

Khi rời phiên chợ, tôi mang theo một chiếc bánh giày và hứa với bà Phương sẽ còn quay lại tìm mâm bánh của bà khi có dịp.

Tối đó, trong khách sạn, có kẻ thức giấc, tung mền lồm cồm bò dậy mở chiếc bánh giày Nùng ra ngồi ăn một mình. Chiếc bánh ỉu xìu, lạnh lẽo nhưng vẫn giữ nguyên mùi vị.

Gã lữ khách khù khờ vừa ăn bánh uống trà trong đêm vừa đấm ngực tự trách mình quên cái triết lý cơ bản nhất: bánh chỉ ngon khi hãy còn nóng. Dĩ nhiên, trừ vài trường hợp ngoại lệ, nhưng chắc ngoại lệ thì khó kiếm.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Trạm trú chân miễn phí cho người yêu thiên nhiên hoang...

0
(SGTTO) - Bạn là tình nguyện viên, đam mê cống hiến vì thiên nhiên, bảo tồn động vật hoang dã? Nhưng ngoài chí phí,...
Covid-19

Thêm 7 ca nhiễm Covid-19, tất cả đều là người nhập...

0
(SGTTO) -  Theo thông tin từ Bộ Y tế, trong vòng 24 giờ qua, tính đến 18:00 ngày 2-12, Việt Nam phát hiện thêm...

TPHCM Marathon Techcombank 2020 tạm hoãn

0
(SGTTO) - Dự kiến diễn ra vào ngày 13-12-2020, tuy nhiên với tình hình dịch Covid-19 có diễn biến phức tạp tại TPHCM, Ban...

Đầu bếp Ngọc Nhi: bén duyên nghề từ “sự cố” năm...

0
(SGTTO) - Từ một sự cố ở gia đình năm 13 tuổi, chị Ngọc Nhi đã bén duyên với nghề bếp và qua nhiều...

Kết nối